49. Durangoko Azoka

Jean Jacques Casteret: "Okzitaniako hizkuntza eta kultura ezagutarazteko aukera ederra da azoka"

Okzitaniako kultura eta hizkuntzaren gaineko mahai inguruan izango da domekan Jean Jacques Casteret (Pau, 1970) Institut d’Estudis Occitanseko zuzendaria.

Durangoko Azokako aurtengo kultura gonbidatua Okzitania da. Hainbat lurraldek osatzen dute Okzitania –Frantzia hegoaldean daude, batez ere–, eta historikoki okzitanieraz berba egin da lurralde horietan. Jean Jacques Casteretek, azokan Okzitaniak izango duen ordezkarietako batek, mahai inguru batean parte hartuko du, domekan, 12:30ean, Kabian.


Zelan hartu zenuten okzitaniako kultura eta hizkuntza azokan ezagutarazteko gonbita?
Iaz azokan izan ginen, Euskal Kultur Erakundeak gonbidatuta. Azoka bertatik bertara ikusi genuen. Aurtengo gonbidapena gogo handiz hartu dugu. Baditugu erakundeak gure kultura eta hizkuntza zabaltzeko egunero lanean dabiltzanak, baina ez hemen beste. Guretzat azoka aukera ederra da Okzitaniako kultura ezagutarazteko eta hemengo errealitatea ezagutzeko.

Kultura bizia dela erakutsi gura duzue.
Bai. Okzitaniako kultura zerbait historikoa balitz bezala ezagutzen da gaur egun, Europako historiaren barruan, baina jendeak jakin behar du kultura eta hizkuntza bizi bat dagoela horren atzean, eta jendea lanean dabilela hori mundura zabaltzeko. Esaterako, literaturaren bidez. Okzitaniako adierazpideak eta dialekto gaskoia zerabiltzan Bernard Manciet idazlea, poeta ezaguna Frantzian, literaturako Nobel saria irabazteko hautagaien artean izan zen orain urte batzuk.

Euskal Herriak eta Okzitaniak zelako hartu-emana izan dute?
Hizkuntzari dagokionez, erromanizazioa baino lehenagokoak dira loturak. Antzina, Okzitaniako Akitania eremuan zegoen hizkuntza eta Pirinioen beste aldean zegoena berbera zela badakigu; gaur egungo euskara garaikidearen jatorria izango litzateke, eta baita okzitanieraren muina ere. Jakina, besteak beste, hartu-eman komertzialak eta kulturalak ere egon izan dira. Historia garaikidera etorrita, esaterako, 1980ko hamarkadatik hona, bateko eta besteko musika taldeen artean hartu-emanak izan dira. Oskorri eta Nadau taldeek kontzertuak eskaini izan dituzte elkarrekin. Gainera, jende gazteagoa ere badabil musika egiten, eta euskal taldeekin elkarlanean.

Zein da okzitanieraren gaur egungo hiztun kopurua?
Oso gaitza da esatea. Ez dago kopuru osoa jasotzen duen ikerketa zientifiko orokorrik. Orain bost urte ikerketa bana egin zen Akitania eta Midi-Pyrenees eskualdeetan; herrialde bi horietan, guztira, sei milioi lagun bizi dira. Ikerketaren arabera, biztanleen%10-12k egunero hitz egiten du okzitanieraz; horiek 700.000 lagun inguru dira. Eta  ikerketa beraren arabera,%50 inguru dira gai okzitaniera ulertzeko. Ikerketa horiek ondoren hizkuntza politikak diseinatzeko eta garatzeko helburuz egin ziren. Dena dela, hiztunak gune askotan aurkitu daitezke. Italian okzitaniera dakiten 200.000 hiztun inguru daude. Orain zortzi urte Italia iparraldean egindako Neguko Olinpiar Jokoetan hiru hizkuntza ofizial izan ziren: italiera, piamontera eta okzitaniera.

Hizkuntza politikak aipatu dituzu. Zeintzuk dira politika horien oinarri nagusiak?
Irakaskuntza eta komunikabideak dira jomuga nagusietako bi. Irakaskuntzan badaude aurrekariak, batez ere, 1980ko hamarkadatik hona, baina hizkuntz politika berriekin sostengu eta laguntza handiagoa egongo da. Komunikabideen arloan, hor dugu orain gutxi sortu den eta Durangoko Azokan izango den OC telebista. Internet da bere euskarria, eta dena okzitanieraz da.

Domekan ‘Euskal Kultura eta okzitaniarra sustatzeko tresna digitalak’ izeneko mahai inguruan parte hartuko duzu.
Bai. Nire kideekin batera –EKEko Pantxoa Etchegoien, Azkue Fundazioko Iurdana Acasuso eta Okzitanieraren Kongresuko zuzendari Benaset Dazéas– baliabide digitalek dakartzaten aukeren gainean jardungo dut. Okzitaniak eremu zabal eta handia hartzen du; herrialde
administratibo asko ukitzen ditu, eta horietara heltzeko baliabide egokiak dira.

Iazko aldian ere Durangoko Azokan izan zinen. Zer iruditu zitzaizun? Zer iritzi duzu azokaren inguruan?
Jende gazte asko ikusi nuela gogoratzen dut, eta hori oso ona da. Azoka oso handia eta jendetsua da Durangokoa, milaka lagun batu zituen egun gutxitan. Frantzian zehar, Paris eta beste hiri handi batzuetan, antzeko azokak ezagutzen ditut, baina Durango bezalako herri txiki batean hain maila handiko azoka antolatzea itzela da: liburuak, diskoak, aurkezpenak...

Erlazionatuak

Jendetza. domekan, Durangoko Azokan

Durango

Durangoko Azokako ateak zabaldu orduko jende dezente batu da Landako inguruan. Hala ere,  goizak aurrera egin ahala azoka inguruak bete-bete e...
49. Durangoko Azoka iruditan, zapatua

Durango

Eguraldiak lagundu ez duen arren, jende asko batu da goizean-goizetik Durangoko Azoka inguruan. Gaurko eguna ere, aurkezpen eta ekitaldi ezberdinez...
'Txapeldun'. esfortzuaren gaineko lana estreinatuko dute Szenatokian, domekan

Durango

Helburu bat lortzeko egiten den esfortzuaren gaineko lana da Txapeldun. Eneko Balerdi  dantzaria izango da ikuskizuneko protagonista, eta kore...
Mocker's: "Rock-and-rollaren benetako esentziaren bila, estudioan zuzenean egin genuen grabazioa"

Durango

Jon Garcia abeslari eta bajistak aurkeztu digu Mocker’s taldearen ‘Percute animas’ disko berria. Gaur 15:40an eskainiko dute kont...
Anuntxi Arana, antropologoa: "Kondairak apaindura bakoak dira, baina aldi berean literarioki ederrak"

Durango

Anuntxi Arana antropologoak jasoko du Durangoko Azokako Argizaiola saria. Gaur, zapatua, 20:00etan izango da gala San Agustin kultur gunean. Frants...
Ahotseneak espazio bi edukiko ditu 90 sortzaileren lanak erakusteko

Durango

Zer hoberik erosi gura duzun liburu edo diskoa zuzenean probatzerik baino? Ahotseneak izaera freskoa ematen dio Durangoko Azokari, musika eta liter...
Ballonti institutuko ikasleak ANBOTOn

Iurreta

Portugaleteko Ballonti BHI institutuko batxilergoko bigarren mailako ikasleek ANBOTOren egoitza bisitatu dute Iurretan. Goizean, Durangoko Azokara ...
Saguganbara: Sorkuntzagaz jolastuz, transmisioa lantzeko Durangoko Azokako gunea

Durango

Gu ere sortzaile eta Egun batez idazle izenburuko tailerrekin abiatuko dute, gaur, lau egunetako programazio oparoa Saguganbaran, txikien eta handi...
Hamabi ikasleren lanetik, 'Klarinete zaharra' liburua, belaunaldiartekotasunari buruz

Durango Zornotza

Lauaxeta ikastolako ikasleek idatzitako nobela autoekoizpenen gunean egongo da eskuragarri.Euren aitita-amamen belaunaldiari buruzko nobela kalerat...
Zabaldu dituzte 49. Durangoko Azokako ateak

Durango

Gaur ikasleen eguna da. Goizean, ehundaka gaztetxo ibiliko dira azokan eta eurentzako antolatu diren hitzaldi eta tailerretan. Gaurko egitaraua.
Ander Lipus: "Uste dut garrantzitsua dela bizitza eta antzerkia bereiztea, bestela, jota geundeke!"

Berriz Durango

Gosariak lan multidiziplinarra ondu dute Joseba Sarrionandia idazleak, Gose taldeak, Iñigo Arregi eta Juan Luis Goikolea margolariek, eta An...
Gaur goizean irekiko ditu ateak Durangoko Azokak

Durango

10:30ean, irekiko ditu ateak Durangoko Azokak. Publiko osoarentzat egongo da zabalik, baina ikastetxeetako gazteek protagonismo berezia izango dute.
Montse Sarriugarte: "Balio handikoa iruditzen zait Ibonek libururako egin duen ilustrazio lana"

Durango

'Pianoa naiz' kantu liburua egin du Montse Sarriugartek; bere kantek eta Ibon semearen marrazkiek osatzen dute liburua. Durangoko Udal Bibliotekan ...
Txomin eta Peru Magdalena: "Umeari fardela behin betiko kentzeko lasterketa lelo bat egoten da gurasoen artean""

Durango

Txomintxo eta Perutxo Iosuri fardela aldatzen liburua kaleratu dute Txomin eta Peru Magdalena anaiek. Abentura berrian ez da umorerik faltatuko.
Mila Salterain: "Pertsonaia historikoen asmoak eta arrazoiak nobelatzea da egin dudana"

Abadiño

XII. mendeko Durangaldean kokaturiko ‘Erresumaren ilunsentia’ nobela idatzi du Mila Salterain abadiñarrak
'Hegoak erein' jaialdia kulturgileen eta sortzaileen topaleku izango da Plateruenean

Durango

Ekitaldi berezia prestatzen dabiltza Plateruena Kafe Antzokian abenduaren 6rako, gaueko 22:30erako. ...eta urte askotarako! diru ekarpen eta borond...
Katamalok Plateruenean grabatutako zuzeneko diskoa kalean da

Durango

Kalean da Plateruenak eta Katamalok elkarlanean sortutako kontzertuaren diskoa. Katamalo Plateruenean zuzenean diskoa 2011ko azaroaren 18an grabatu...
Nola prestatzen dira Durangoko merkatariak azokara begira?

Durango

Produkzioa bikoiztu behar izaten dute batzuek, normalean baino bost bider gehiago saltzen dute beste batzuek, azoka osteko egunetan ere salmentak i...
Durangaldeko albiste garrantzitsuak eta azken ordukoak Whatsapp edo Telegram bitartez jaso gura dituzu? Hauek dira bi aukerak.

WHATSAPP: Bidali ALTA 688 635 041 telefono zenbakira.

TELEGRAM: Batu zaitez @anbotokomunikabideak kanalera.